नेपालमा राजनैतिक दल छैनन भन्दा अनौठो लाग्ला

१३ चैत्र २०७५

नेपालमा राजनैतिक दल छैनन भन्दा अनौठो लाग्ला

नेपाल आफैमा सुन्दर छ,प्रकृतिले सिंगारिएको छ, संस्कार र संस्कृतिमा सम्पन्नता, भुगोलमा विभिन्नता, विचारमा अनेकतामा एकता, के छैन र यहा हावा कि पानी कि माटो सवै छ कर्मशिल छन नेपाली तर नेपाललाई नेतृत्वको अभाव छ, राजानैतिक दल, संघ संगठनहरु प्रशस्त तर निकम्मा । किन कि दल र संघ, संगठनहरु अर्थहिन भएका छन । यीनीहरु केवल व्यक्तिलाई सत्तामा पुर्यादिने माध्यम भएका छन । यथार्थतमा ति संगठनहरु मागी खाने भाडा भएका छन । आफुलई मालिक संम्झि नागरिकलाई दाषी सोचेका छन । कार्यकताृहरु आफुलाई इमान्दार मान्छन, आफ्नो संगठनको लागि सवै त्याग्न तयार छन तर उनका नेताहरु उनलाई फुटवाल मात्र वनाउछन, मटेङग्रा वनाउंछन, अनि आफ्नो स्वार्थ सिद्दीको साधन बनाउछन । धन्न छन मेरा देशका नेताहरु । आफैले आफैलाई सवैभन्दा योग्य पनि घोषित गराउन सफल हुन्छ किनकि उ संग साम, दाम र दण्ड छ तर उ अर्थहिन छ ः समाज र देशको लागि सोच छैन, देशलाई उदोगतीका माध्यम उनै भएका छन । आजको आवश्यकता यही सोचको परिवर्तन हो ।

यो सोचको परिवर्तन जटील भए पनि असम्भव छैन । जटीललाई सहजतामा पुर्याउने कार्य दार्शनिकको हो । जव मानिसको दिमागमा कुनै दर्शनले स्थान लिन्छ नि उ जे गर्नको लागि पनि तयार हुन्छ । यसको ज्वलन्त उदाहरण पचण्ड हाम्रो सामु छन । उनले जनतालाई सम्वोधन गरेका विगतका भाषणहरु आफैले सुन्दै गर्दा दोषी पुष्टाई गर्न सक्लान त ? सुनेको थिए असमनता छ भन्दै गरेको , विभेद, गरेको, राष्ट्रले अन्याय गरेको छ जातजातीको विचमा, हुने र नहुनेको, विचमा, आदि, आदि । आज ती असमानताको अन्ते भएको छ त ? तपाइको श्रीमतीको उपचार हुनुपर्छ, यसमा कसैले विभाद गर्छ, प्रश्न उठाउछ, त्यो सरासर गलत हो । यसको साथसाथै राजा हरिश्चन्द्र र उनको श्रीमती तारालाई सिधा स्वर्गमा लानको लागि अनुरोध गर्दा उनले अस्वीकार गरेका थिए र भनेका थिए यदि हामीलाई स्वर्गमा लाने भए मेरा प्रजालाई पनि लानु पर्छ भनेपछि देवताले उनको मागलाई स्वीकार गरी उनका प्रजा सहित सवैलाई स्वर्गमा लान सफल भएका थिए । उनी राजा थिए सवैका लागि सोचे । उनले असमानतालाई लत्ताएका थिए तर तपाइले त्यो महानताबाट हात धोए जस्तो लाग्छ किनकि प्रचण्ड पुस्पकमल थिएन, नेपाल र नेपालीको सपना थियो तर आज त्यो सपना आफैले तुहाई पुस्पकमल वनेकोमा ।

राजा हरिश्चन्द्रको त्यागले मरेको छोरा रोहितलाई व्युझ्याउन वाध्य भएका थिए देवताहरुल तर त्यो सम्भव भएन पुष्पकमललाइ, न मृत्युमा पनि सवैको सहानुभुर्ति । पुस्पकमलले आफ्नो श्रीमतीको उपचार गर्दैगराउदा नेपालमा कैयौ महिला प्रसव पिडा, तथा सिटामोलको अभावमा छटपटाउन पर्याे , अन्त त मृत्युवरण गर्नु पर्यो । आजको आवश्यकता कमसेकम नेताले महल पाउदा उसका कार्यकर्ता र सर्वसाधरणले झुपडी त पाउनुपर्छ । अनि नेतागणको उपचार विदेशमा हुदैगर्दा सामान्य नागरिकले उपचार देशमा त पाउनु पर्याे । अनि जसले खर्च गर्न सक्छ उसको उपचारमा राष्ट्रले गर्छ अनि नेतागणको उपचार पनि त्यसरी नै नेतागणले देखेको विस्तारवाद आज कसरी मित्र भयो । आखिरमा विस्तारवाद त समयको माग पो रहेछ, हैन त नेता ज्यू ।

कुनै वैज्ञानिकले नया आविस्कार गर्छ अनि त्यो सारा सन्सारमा पुग्छ चाहे त्यो औषधी होस, वा कुनै सामाग्री वा नया कुनै खाद्य वस्तु वा कुनै खेलौना वा उपकरण वा भाषा नै किन नहोस यसले समग्रमा प्रभाव पारीराखेको हुन्छ । जेसुकै नाम दिनोस त्यो साम्रज्यवााद नै हा । कहिले भाषाको नाममा, कहिले धर्मको नाममा,कहिले राजनैतिक विचारको नाममा, कहिले शिक्षाको रुपमा प्रभाव पारीराखेको हुन्छ । कहिले एक राष्ट्को शक्ति अर्काे राष्ट्रको नाममा वा कहिले भाषिक रुपमा वा कहिले केही न केही छ जसले अर्कोलाई प्रभाव पारिरहेको हुन्छ । जसरी अहिले नेपालमा कम्निष्टहरु अमेरिकालाई साम्राज्यवादी भन्दै गर्दा ती र तीनका सन्तानको पहिलो रोजाई अमेरिका वनिरहेको छ किन ? किनकि त्यहा विकास छ, सम्वृद्दी अनि नियम कानुनले काम गरेको छ । विकास, कानुन र सम्वृद्दी आज विश्वमा रोल मोडेलको रुपमा यी दुई देश आएका छन र सवैको रोजाइमा परेका छन । किन ? किनकि देशको नेता राष्ट्रपति हुन्छ तर राष्ट्रपतिको कार्यकाल पछि पुन आफ्नै कार्यमा फर्कन् गर्छन, कामलाई पुजा गर्छन र सवैको रोजाइमा पर्छन । उनीहरुको आफ्नो काममा फर्कने परम्पराले विश्वमा वेग्लै पहिचान वनाउन सफल भएका छन, राजनितिलाई व्यवसाय वनाउदैनन उनीहरु।

तर के गर्नु मेरो देशका नेताहरु हिजोको शाषकलाई जहाजहा दोषी देखे आज त्यही स्थानमा आफुलाई राखेका छन,उभ्याएका छन । हिजोका शाषक सामन्ती, सेतो हात्ती, निरकुंश, जहानिया, भ्रष्ट के के भए के के आज ती सवै आफै भए किन ? अनि सत्ता, परिवर्तन भयो, प्रणाली फेरियो तर प्रवृृती फेरिएन यही नै हो नेपालीको दुरदषाको कारण । दलीय नेताहरु तपाई दलको नेता वन्नोस । आफु र आफ्ना सन्तानको लागि आफनो दलको पहिचान नमेटाउनोस किनकि गएका नेपालको चुनावमा ठूलै नाटक मञ्चन गरिएको थियो । यो प्रवृतीलाई तुरुन्त त्याग्नोस किनकि तपाइको कर्मको हिसाव राख्नेहरु प्रशस्त जन्मिसकेका छन । ढीलो हनुभन्दा पहिल्यै सर्तक हुनुहोला ।

देश र जनतामा गरिएको राजनिति सवैको लागि हुनुपर्छ केही मुट्ठीभरका मानिसको ठगि खाने भाडोको रुपमा प्रयोग हुनहुदैन । राजनिति त सेवाको भावमा डुवेको हुनुपर्छ, प्रत्यक नेता तारे होटेलमा वसेर खादै गर्दा, त्यसको खर्चले त दश जना अरु भोकाको पेट भरिने कुरालाई विर्सन हुदैन किनकि नेताको त व्यक्तिगत जीवन नै हूदैन । व्यक्तिगत ऐस र आराममा जीवन जीउन चाहनेहरु राजनितिमा नलागेकोमा नै वेस किनकि राजनिति त अरुको सेवाको लागि हो नि, अरुलाई मालिक सम्झि आफुलाई उनीहरुको सेवक सम्झने स्थान । नेताले त गासलाई मुखमा लैजाने क्रममा कोही भोको छ कि सम्झनु पर्छ, देशको गाडी चड्रदै गर्दा कोही अस्पतालसम्म यातयातको अभावमा मृत्युवरण गरेको छ कि सम्झनु पर्छ । वरीपरी सुरक्षा फौज लिइ हिड्दा समाजमा कही लुटपात भएको छ कि सम्झनु पर्छ । किनकि नेपालका नेताहरु रोगी भएका छन । अरुलाई सामन्ति देख्ने नेता आफु एक्लै हिड्न, सक्दैनन, उनीहरु तर्सीरहेका छन, किनकि उनीहरुलाई आफ्नै मनले दोषी ठानेको छ । हिजोको साधरण जीवन सम्झनोस यस मनरोगबाट मुक्ति पाइ आफुलाई स्वतन्त्र नागरिक जो कही निर्धक यात्रा गर्न सकोस । जसले गर्दा राष्ट्रको ठूलो रकमको वचावट हुने छ जसले गर्दा नेता सर्वसाधरणसंग हातेमालो गर्न सक्ने छ । यसरी आफ्नै वरीपरी आफ्नो नेतालाई पाउदा नेता समाज केन्द्रीत हुने छ अनि प्रत्यक नागरिक भन्ने छन मेरा नेता महान र असल छन ।

राजनैतिक दल मात्र हैन संघ संगठनहरु पनि त्यस्तै छन । संघ, संगठनहरु आन्दोलन गर्छन, जव आन्दोलन सफलताको केन्द्रमा पुग्छन, नेतृत्व वार्तामा जान्छ, अनि नेतृत्व आफु केन्द्रीत हुन्छ, सम्झौता गर्न पुग्छ तर अरु मागको लागि फेरी अर्काे आन्दोलनको आवश्यकता पर्दछ । त्यसैले अव सवै विद्यार्थी देखि राजनैतिक दलसम्म सम्वन्धित सवैले आ आफ्नो स्थानमा परिवर्तन गरी समाजको परिवर्तनको लागि राजनितिलाई स्वच्छ राख्न सक्नुपर्छ, जव राजनिति स्वच्छ हुन्छ, अरु सवै स्वच्छ हुन्छ । यसको अर्थ पानीको मुहान सफा भएमा अन्यत्र त्यहीबाट बग्ने पानी सफा रहनेछ । यदि कसैले पानी फोहोर भयो भनि विचमा सफागर्न खोच्छ भने त्यो सम्भव छैन । यसको अर्थ राजनिति नै केन्द्र हो समाज परिवर्तनको लागि, देशको विकासको लागि । त्यसैले त आज के ही नेपालीहरु अमेरिका र वेलायतलाई दोषी देखे पनि आफ्नो सन्तानको सपनाको केन्द्र विन्दु त्यही वनेको छ किन कि त्यहा कामको र व्यक्तिगत क्षमताको उच्च मुल्याकंन हुनेगर्छ । आजको आवश्यकता सोचको परिवर्तन हो, प्रवृतिको परिवर्तन हो नकि राजनैतिक प्रणाली ।

Best wishes for the SEE participants

24 March 2019

Best wishes for all the SEE participants of 2019 (2075)

SLC was known as the Iron Gate in the past in Nepal but its name has been changed into SEE. To eliminate the concept of Pass and Fail SEE has been implemented but only the percentage system has been changed. Other is the same. Below D graders cannot get entry for higher education that means in grade 11. How can we confirm that the system of pass and fail has been ended?

Every student has knowledge but of different types. Those who are good at performing may not be good at writing. The question of quality education is in the concept of doubt. What the quality education is. If students are taught about the electric circuit, some students who are good at writing may not know how to connect electric circuit writes perfectly about it but those who don't know how to write on paper may connect the circuit and change the bulb too. That's why don't worry how your result will be, but develop the confident and enter the exam you can perform better. Therefore, one small positive thought in the morning can change your whole day or entire exam. Never keep in mind that you are poor and cannot write the better answer. You have learnt a lot, taken many exams every year, take it as usual or like of your school exam, you can perform the best that can dazzle you and your teacher and parents as well.

Wake up at dawn, try to do meditation and remember what you learned earlier give you the way to get through. Those who have been regular in the class just listening to the teachers and watching to their friends' as well as their own performance can help you develop your confidence. Your confidence and indomitable will show you the way to perform you skills on the paper. May your writing content to the examiner of your answer sheets and be able to achieve the grade that you wish to grab. May your a decade long learning show the way to you to achieve good grade and set you as a good human being who always rejects vice, raises voices for the virtues and accept that even the big failure is the way for great achievement and achievement of Grade A+ means this is not the last trial where you have to face but has to be ready to take further many trials till the day you live.

Reach in time to your examination centre with your admit card. Never hurry nor worry but recall what you learnt that helps you write in the examination. Present in the hall with your instruments that you need. As soon as you get the answer sheet, fill it with the required detail, like your symbol no, subject, exam centres and others in detail. When you get the question, read them very consciously and begin to write with the answer that you know the best. Maintain the lines and make your answer neat and tidy. When you complete your writing read once to confirm that you have completed and what you wrote was the answer that the question is seeking. If you are able to answer every question well, that's great but never be desperate if you are not able to write as you thought it's because a big failure can show you the way to make it better and shine you properly in future. Pass and fail are the two side of the same coins. Even those who acquire A+ in every subject in a trial but if only one to be selected from 5000, that means 4999 has to be excluded from the trial and only one could be the successor there. It does not mean that others are poor but it's sure that the one who was able to grab the opportunity is better than other only for that trial but not all in all and other trial. Every one has to be ready to face many other trials in life.

Being a teacher, I can do nothing at this late hour but can wish you best of luck for the exam that you are going to take. May you all be able to acquire as you are willing to achieve. Smile, develop confident and write attentively, you can defeat to the failure or low grade. May you all respect the regulation of the exam and be able to dazzle the concerned ones with your outstanding performance.

नेपाल सरकार, विप्लव र अन्य नेपाली राजनैतिक दलहरुमा अपिल

८ चैत्र २०७५

नेपाल सरकार, विप्लव र अन्य नेपाली राजनैतिक दलहरुमा अपिल

नेपाललाई प्रकृतिले सिगांरेको छ, आफैमा सुन्दर छ तर किन अंहकारको जन्म हुन्छ यस देशमा । हतियार कायरले बोक्छ, विनास, हत्या र हिंसा दानविय गुण हुन इतिहासले त्यही पुस्टी गरेको छ । कुनै पनि देशको राजकिय शाषन प्रणाली आफैमा निरकुंष र खराव हुदारहेनछन भनि नेपालको राजनैतिक प्रयोगशालाले प्रमाणित गरेको छ । हैन कुन प्रणाली ठीक त ? नेपालले सवैको प्रयोग गरसिक्यो । यसमा वहस गर्नु समयको मात्र दुरपयोग हो किनकि २००७ भन्दा अगाडिको नेपालको शाषन प्रणाली जहानिया भयो, एकतन्त्रीय भयो, निरकुंष भयो आदि आदि । नेपाल राजनैतिक प्रयोगशालाले यो प्रमाणित गरेको छ कि जुन दिनसम्म राजनैतिक आचरण बदलिदैन त्यो दिनसम्म एक ठगको स्थानमा अर्को ठगको उदय मात्र हो । त्यसैले नेपालीले एकपछि अर्को राजनैतिक परिवर्तन गरे, राजनैतिक प्रणालीलाई नेपालीले चित्त बुझाएन फालिदिए राणालाई, अनि २००७ मा प्रजातन्त्र आयो रे । विदेशियका राजालाई नेपालको राजगद्दीमा नेपालीले राखिदिए तर तिनै राजाका सन्तानले २०१७ जनताको प्रजातन्त्र खाए रे अनि निरकुंष पञ्चायतको सुरु गरे, शक्तिशाली राजा बने र उनका सन्तानले यसलाई टिकाउन सकेनन, नेपालीहरु शडकमा नेपालीहरु निष्किए र राजालाई संवैधानिक वनाइदिए ।

नेपालीहरुले संविधान आफै लेखे तर आलोचनात्मक रुपमा समर्थन गर्दै नेपालका केही कम्नीष्ट दल चुनावमा भाग लिए, कसैले वहिष्कार गरे । नेपाली कांग्रसले वहुमत ल्यायो तर यसलाई टिकाउन सकेनन, तत्कालिन प्रधानमन्त्री गिरिजा प्रसाद कोइराला र केही कांग्रसी नेताको नितान्त व्यक्तिको स्वार्थको कारणले मध्यावधी चुनावमा नेपाल हुम्मियो, जुन दिन नेपालको वहुमत प्राप्त दलको प्रधानमन्त्रीको वालढिपीको कारणले देशलाई राजनैतिक अस्थिरतामा धकाल्यो अनि लाजै नमानी आफ्नो चुनावी नारा वनायो – मध्यावधी किन हो, दुई तिहाई लिन हो । नेपाल पछि पर्नुको एक मुख्य कारण हो ।

तर नेपाली मतदाताले कांग्रेसको साइजलाई सागुराइदिए र दण्ड दिए । त्यसपछि एमालेको अल्पमतको सरकार पनि टिक्न सकेन । २०५२ मा तत्कालिन माओवादीले प्रचण्डको नेतृत्वमा आन्दोलन सुरु गर्याे, १७००० नेपाली मारीय, दील्लीमा गएर नेपालका नेताहरु १२ वुदे समझदारी गरे जुन मेरो बुझाइमा गलत थियो किनकि उहाहरुले त्यो ऐतिहासिक क्षणलााई नेपालको माटोलााई साची राखेर गरेको भए मेरा देशका नेताहरु राष्ट्रवादी रहेछन भन्ने लाग्ने थियो । त्यो सम्झौता जहा भारतलाई साची राखियो कसरी राष्ट्रवादी भन्ने, मेरो अन्तष्करणले त्यसलाई स्वीकार्न सकेको छैन । अन्तमा राजतन्त्रको पनि अन्ते गरीदिए नेपालीले।

मेरो देशका शाषकहरु सेना र प्रहरीको माध्यमबाट बमवर्षा गरी नेपालीलाई मार्ने आदेश दिए, जागिरेले नुनको सोझो गरे आखिरमा मर्ने त निमुखो नेपाली नै रह्यो। अर्कोतर्फ माओवादीले पनि कुदेको गाडी भनेन, पढाउने शिक्षक, वालक, वृद्द केही भनेन हत्याको विरोध गर्ने र उनीहरुको विचार नसुनिदिने उनका दुष्मन भए । फलस्वरुप मारिनु पर्याे अंगभंग हुनुपर्याे,अझैपनि त्यसवेलाका छर्राहरु शरिरमा वोकेर हिड्न वाध्य छन पिडितहरु भन्दै समाचार आउदैछन । आखिर भयो के त ?

संविधान पाएको छ तर नेपालको संविधान आफैमा विवादष्पद छ । एकातर्फ समानताको कुरा गर्छ अर्कोतर्फ आरक्षणको । जुन देशका नागरिकलाई आरक्षणमा राखिन्छ नि, आरक्षणमा रहने व्यक्तिले स्वतन्त्र रुपमा प्रतिष्प्रधामा आएको व्यक्तिसंग सिधा आंखा गरेर वोल्न सक्ने हूदैन किन कि उ दोश्रो दर्जाको नागरिक भएको छ । त्यसैले राष्ट्रले आफ्नो नागरिकलाई दोश्रो दर्जामा राख्न हुदैन, सवै नागरिकले स्वाभिमानको जिन्दगी जिउन पाउनुपर्छ । यसको उपाय के त ?

नेपालको मात्र नभएर मानव समाजमा रहेका दुई दुश्मन – अशिक्षा र गरीवी हुन । यीनको अन्तेको बाटो खोज्नुपर्छ । कसरी ? अशिक्षितलाई आवशीय शिक्षा निशुल्क दिलाउनु सक्नुपर्छ राष्ट्रले, जव शिक्षा पाउछ जो जहा फिट हुन्छ, उसको रुची र क्षमताअनुसार प्रतिसप्रधामा गइ आफ्नो भाग्य आफै कोर्नु पर्छ न कि एक अपहेलित नागरिक भएर । अर्को पाटो रहयो गरीवीको । गरीवी निराकरणको लागि जात र क्षेत्रको आधारमा नभएर उनीहरुको आयश्रोतको उद्योग धन्दामा उचित पारिश्रमिक सहितको रोजगारी उपलव्ध गराउनु पर्छ । समाधान भइहाल्छ नि ।

संविधान सभाद्वारा लेखिएको संविधानले सारा नेपालीको चित्त वुझाउन सकेको छैन । प्रचण्ड र बाबुरामले सपना देखाउनु भयो मर्न र मार्नको लागि तयार जनशक्ति तयार पार्नु भयो । आखिरमा तपाईहरुले देखेको सपना त अपुरो रहेछनि । तपाइहरुद्वारा दिक्षित विप्लव त्यही भन्दैछन नि । अहिले सत्तामा रहेका र सत्ताको स्वाद पाएका नेतागणहरु छातीमा हात राखेर भन्नोस के तपाइले देखाएको सपना सही थियो त ? तपाईले स्वाद लिइराखेको सत्ताको स्वाद त्यो निमुखालाई दिनु भएको छ त ? अनि त्यो सामन्ती, निरकुंश,जहानिया, राष्ट्रघाती, सेतो हात्ती आदि को हो त ? एक पटक ऐनामा हेरेर यी प्रश्नहर्रुको सवाल खोज्नुहोला ।

विप्लव जी भ्रम नपाल्नुहोला, आज तपाइले देखेको सपना पनि भ्रम नै हो । किन कि आज सञ्चारमा भन्दैहुनुहुन्छ तपाइका गुरु प्रचण्ड तपाइहरु उहालाई सफाई गर्दै हुनुहुन्छ रे । साचो के हो तपाई आफै वुझ्नुहोला । प्रचण्डको सुरक्षाको लागि ५९ जना सुरक्षा फौजको घेराभित्र राख्दैगर्दा के उहा खुला वन्धी भएन र ? उहालाई त्यही सामान्तीको सांग्लो मन पर्ने थियो भने किन अरुलाई सामान्ती, निरकुंश र जहानिया भन्नु भएको । म भन्दै छु , अनुरोध गर्दै छु हतियार वोक्नेहरु कायर हुन र अन्तमा उनीहरु हार्छन नै । हैन भने प्रचण्डलाई तपाईदेखि तर्सनु पर्छ जस्तो त लाग्दैन मलाई । मानिसको मृत्यु, जसरी हुनु छ त्यसरी नै हुनेछ । हिंसाको वाटो छोडीदिनोस, सामाजिक वहिस्कारको वाटो समात्नोस । यसैमा विजय निश्चित छ, अन्यथा आजको प्रचण्डको छटपटी तपाइमा हस्तान्तरण हुने छ ।

आजको आवश्यकता के हो त ? समाधान कसरी निकाल्ने त ? हिजो र आज सामाजिक लाभमा रहेका राजनैतिक दलका नेता, कर्मचारी, न्यायधिष, प्रहरी, सेना सवैको सम्पतिको जाचवुझ गरी अनाधिकरण रुपमा प्राप्त गरेको सम्पती राष्ट्रीयकरण गर्न तर्फ लाग्नु पर्छ ।भ्रष्टहरुलाई जेलमा होइन, सामाजिक वहिस्कार गर्नुपर्छ, तिनले छोएको पानी समेत समाजले वहिष्कार गर्न सक्नुपर्छ । मानवीय मुल्य र मान्यतालाई इज्जत गर्न सक्नुपर्छ । एलेकजेण्डर ग्रेटले विश्व जिते तर अन्तमा मर्ने वेलामा गीताको सार वोलेका थिए रे । उनले आफ्ना मानिसलाई उनी मरेपछि उनको हातहरु खुला आकाशमा छाडिदिनु भनेका थिए रे । यसको अर्थ पश्चताप नै त हो नि । उनले झट्ट हेर्दा जिते तर अन्तमा आफ्नो जीवनमा गरेको कार्यको पश्चताप हो । यसको अर्थ उनी रित्तै हात गए भन्नु त होनि । त्यसैले अव सवैले जित्ने खेल खेल्नुपर्छ । त्यो खेल भनेको शान्तिको खेल हो, सम्वृद्दीको खेल हो, सम्पनताको खेल हो । त्यस्तो खेल खेल्नुपर्छ ।

त्यस्तै गरी नेताहरु आफुलाई बुढो गोरुको रुपमा परिमार्जित गर्नु हुदैन । आफुले एक वा बढीमा दुई कार्यकाल पुरा गरे पछी आफ्न कार्यकर्तालाई अवसर दिनुपर्छ। अनि मात्र दलिय राजनिति सफल हुनेछ। अन्यथा तपाईं पनि भोलिका दिनमा आजका छेपारे नेता जस्तै हुनुहुनेछ । आफ्नो सदस्य बिरामी हुदा बिदेशी शहरमा उपचार तर सर्वसाधारणले सिटामोल पाउदैन। मार्दिनुपर्यो मर्दिन पर्यो सर्वसाधारण मोजमस्ती गर्ने नेता । कस्तो बिडम्बना छ नेपालमा ,हैन र ?

वर्तमान सत्ताधारीलाई विगतका सत्ताधारीले लगाएका आरोपले जिस्काइराखेको छ । पुव मन्त्री, प्रधानमन्त्री राष्ट्रपति वा अन्य कोहीलाई राष्ट्रको नामबाट व्यक्तिगत सुरक्षा होइन सवै नागरिकलाई जे उपलव्ध गराइन्छ ,त्यतीमात्र दिनुपर्छ । अनिमात्र संविधानमा लेखिएको समनताको अर्थ रहने छ । विभेदीकरणको अन्त हुनेछ । आजको आवश्यकता नै सामाजिक समानाता, सामाजिक न्याय, विकास र सम्पन्नता नै हो। हिमालको भोटे, पहाडको पहाडिया र तराईको मधेशी नभनी सवैले नेपाली भन्न सकाै यसैमा सवैको जय हुनेछ ।

जे आयो मनमा त्यही, पोखिदिए। यही रह्यो मेरो अपिल ।

चन्द्र कान्त पण्डित
पोखरा लेखनाथ –३२ , कास्की, नेपाल

Travelling with Prachanda on a Sajha bus

६ चैत्र २०७५

साझा बसमा प्रचण्डसंगको यात्रा

संयोग कस्तो प्रचण्डलाई साझा बसको यात्रामा –टिचिङ अस्पताल महाराजगञ्ज चढी जव रत्नपार्कतर्फ बस अगि बढ्दै थियो, अनि म बस्ने सिटको खोजिमा थिए, मैले प्रचण्डलाई साझा बसमा देखे, उहांलाई बसको दाहिनेतर्फको विच सिटमा देखे, दङग् परे, किनकि मेरो सोच पनि त्यही थियो जहा सामान्य नागरिक र नेता सुरक्षाघेराभन्दा वाहिर सवै समान गतिमा यात्रा गरुन, देशको उन्नती र प्रगतिको रेखा कोरुन र मिठो र पिठो सवैले मिलेर खाउन । नेपालको सम्विधानले समानतालाई मौलिकहक भित्र राखेको छ । मौलिक हक भनेपछि सवैले पाउनैपर्छ चाहे त्यो महलमा होस वा झुपडीमा । समानताको अर्थ नेतालाई महल र सर्वसाधरणलाई सडक होइन । सवैले राष्ट्रले उपलव्ध गराउने सुविधा समानुपातिक रुपमा पाउनु पर्छ । नेता मालिक र जनता नोकर होइनन । प्रचण्डालाई ५९ जना सुरक्षाको विचमा नदेख्दा, साझा वसमा यात्रा गरेको देख्दा वल्ल नेता भएको अनुभव लाग्यो । खुशि भए । मैले खोजेको शाषन प्रणाली त्यही थिया,ेजहा सवै समान रहुन ।

म संयोगले वसमा प्रचण्डको दुई सिट अगाडी वस्ने ठाउं पाए । अनि अगाडीबाट पछाडी प्रचण्डतर्फ हेर्दै भन्न थाले जे गर्नुभयो ठीक गर्नुभयो, यसैले समाजको चित्रण, वास्तविक धरातलको याद दिलाउछ अन्यथा नेता ज्यू, नेपाली भोकै मर्दैछन भन्दा मासु र भात खान पाएका छैनन भन्ने दिन आइसकेको छ । रविन्द्रनाथ टाइगरले मालिनीलाई दरबाट वाहिर जाने वनाए जीवन वुझाउनको लागि । राजा रानीले राजकुमारीलाई राजकुमारी जस्तै बनाउन चाहन्थे, न कि एक सामान्य नागरिक तर उनी चाही मानिसको जीवन वुझ्न चाहन्थिन, त्यसैले उनले दरवार भन्दा वाहिरको जीवन रोजीन । गौतम वुद्दले राजगद्दी त्यागे, उनी मानवबाट महामानव र महामानवबाट देवत्य प्राप्ती गरे । आज उनलाई विस्व पुज्दै छ ।

मैले वोले तपाई हिजो महान वन्नुभयो, मर्न र मार्नको लागि तयार भै समाजलाई रुपान्तरण गर्नको लागि लाग्नु भयो, समाजले तपाइलाई पत्याउने बनाउने बनाउन सक्ने बनाउनुभयो, त्यो महानता थियो तर आज हिजोका शाषकलाई तपाईले लगाएको आरोप प्रमाणित गर्नसक्नुभएन । हिजो अमेरिका साम्राज्यवादी भयो , आज त्यही साम्राज्यमा श्रीमतीको उपचारको लागि कुद्दै हुनुहुन्छ । तर तपाइकै श्रीमती जस्तै कैयो महीलाहरु उपचार गर्न पाएका छैनन । टाउको दुख्दा सिटामोल पाएका छैनन तर आन्दोलनको समयमा तपाइको आवाजले ति दीनहीनको आवाज वनेको थियो । त्यसैले नेपालीले साथ दिए । भारत विस्तारवाद भयो, आज मरिचमानको राष्ट्वाद जत्तिको दरिलो छैन, भारतलाई हेर्ने दृष्टीकोणमा किन नेता ज्यू ?

हिजोका शाषक सामान्ती भए, पारिवारिक भए, भ्रष्टाचारी भए ंऐलासी भए तर आज तिनै पुर्व शाषकहरु तपाईको क्रियाकलापलाई औला ठडाएका छन , जसमा सत्यता रहेको छ । मैले थपे– हो तपाइको परिवारले योगदान गरेको छ । तर पनि तपाईकै परिवारले झ्रै योगदान गरेका अरु कार्यकर्ताको हालत के छ ? आंखा घुमाउनोस । तपाई आफुलाई सुरक्षा चाहिदैन म सवै समान छु भन्न किन सक्नुहुन्न ? तपाई ५९ जना को घेरामा हिड्दै गर्दा तपाईलाइे के भनेर वुझ्ने ? तपाईं स्वयम सेतो हात्ती बन्नुभएन ? कति खर्च लाग्ने भयो, एक जना नेतालाई पाल्नको लागि ? बारम्बार एकै जनालाई सभासद, मन्त्री, प्रधानमन्त्री , राष्ट्रपति किन ? दलको र सरकारको नेतृत्व एकै व्यक्ति किन ?

फेरी थपे – अवका दिनमा कुनै पनि भुपु मन्त्री, प्रधानमन्त्रीलाई वा अन्य कुनैलाई पनि व्यक्तिगत सुरक्षा होइन प्रत्यक नेपालीलाई जे दिन सक्नुभयो तपाईहरु पनि त्यही उपयोग गर्नुहोस । सडकमा गाडी कुदाउदै गर्दा बाटो बन्द नगराउनुहोला । मन्त्री, प्रधानमन्त्री,राष्ट्रपति वा अन्य कसैको लागि बाटो खुला राखि सर्वसाधरणलाई दुख नदिनुहोला किनकि समय सवैको लागि उत्तिकै महत्वपुर्ण छ । ओली, प्रचण्ड, चन्द, देउवा , माधव, झलनाथ आदिको विचमा ूद्वन्द होइन एकता चार्हिएको छ । हिजोको दिनमा चलिरहेको गाडीमा बमले ध्वस्त गर्दा, पढाउदै गरको शिक्षकलाई रुखमा झुण्डाएको अवस्था, सुतिरहेका सेना र प्रहरी र सर्वसाधरण वा अरु कोही कसैमा गरिएको आक्रमण अघोषित रुपमा गलत भएको कुरा तपाईहरुले स्वीकार गरेको अवस्था छ जसमा डा बाबुराम भट्रराईले संसदमा नै भन्नुभयो केही तिक्तता छ र अन्याय भएको छ भने दाष भोग्नको लागि तयार छु भनि गरिएको घोषणा साच्चै नै सराहनिय छ ।

२०५२ मा राखिएका मागहरु आफु प्रधानमन्त्री हुदा कति पुरा गर्नुभयो तपाईको अन्तस्करणलाई सोध्नुहोस । यी र यस्तै मुद्दँ उठाउदा तपार्इृ राजनितज्ञ वन्नुभयो तर तपाई आफैद्वारा दिक्षित नेत्र विक्रम चन्द विप्लव कसरी आतङकारी भए ? वेलैमा सोच्नुहोला अन्यथा नेपाल फेरी दलदलमा नै फस्ने छ । राजनैतिक परिवर्तनले तपाईजस्ता नेताको हैसियत बढेको छ तर सर्वसाधरणको हैसियत उदोगतिमा नै छ । नेपालले दिनदिनै कयौ नेपाली युवाहरुलाई सस्तो मुल्यमा वेचेको छ । एउटै योग्यता र उही काममा नेपालीलले पाउने ज्याला फरक छ ? अव नेपाली भनेर गौरव गर्ने स्थान छैन । भुगोल,जातजाती र संस्कृतले नेपाललाई चिनाएको छ ।

यति मात्र हो र आज समाजमा आवाज उठ्न थालेको छ धेरै हात्तीभन्दा एक हात्ती ठीक । किन भन्न थालेको छ नेपाली समाज । राजनैतिक परिवर्तनको साथसाथै नेतामा मात्र हैन सवैमा परिवर्तन चाहिएको छ । आर्थीक सम्पनता र विकास खोजेको छ नेपालले । अव सगरमाथा, गौतम वुद्द, जानकी आदिको नामले मात्र होइन, नेपालको पहिचान सम्वृद्दीले, सम्पन्नता, अनुशाषन र आचरणले चिनाउन सक्नुपर्छ । नेपालीले अरु देशको नागरिकले सरह एउटै काम गर्दा एउटै योग्यताको व्यक्तिले समान ज्याला पाउनु पर्छ, यो आवाजको नेतृत्व नेपालले गर्न सक्नुपर्छ । हैन र नेता ज्यू ?

फेरी थपे तर प्रचण्डले केवल सुनेर मात्र वसीरहनुभयो । वस कुद्दै थियो मैले भने विप्लव हिजोको तपाइको कार्यकर्ता आज उनी तपाइलाई मार्ने निर्णय किन र कसरी गरे ? उत्तर खोज्नु पर्दैन र ? हत्या र हिंसाले त केवल विनास मात्र गर्दोरहेछ । वाचेर पनि मर्नु पदोरहेछ, खुशि हुनेको भन्दा चित्त दुखाउनको संख्या ठूलो हुदो रहेछ । सपना देखाउन सक्नु महान कार्य हो तर सपना माथि खेलवाड गर्नु महापाप हो । महापाप गर्न हुन्छ र नेता ज्यू ? अहिले ओली र प्रचण्ड एउटै भाषा र शैलीमा उभिन सक्नुपर्छ । निर्दाको आवाज वन्न सक्नु पर्छ, विलाशितालाई त्याग्नु पर्छ ।

समानतालाई मौलिक हकभित्र राखेको नेपालले सरकार म असुरक्षित छु भनि लिखित निवेदन पेश गरेमा मेरो सुरक्षाको लागि ५९ जना सुरक्षाकर्मी दिने कि नदिने ? मलाई सोध्नुहुन्छ भने म भन्छु मलाइ त्यसरी सुरक्षा दिनहुदैन किनकि म जत्तिकै सवै नेपाली उत्तिकै अर्थपूर्ण हुनुहुन्छ । यति भन्दै गर्दा बसले नारायणहिटी संग्रालय पार गर्यो , अनि मैले प्रचण्डलाई भने सुरक्षा फौजले सुरक्षा दिनसक्ने भए आज विरेन्द्र्को परिवार हाम्रो साथमा हुने थियो, हैन र नेता ज्यू ? तपाइको योगदानको मुल्य तपाइको त्यागमा हुन्छ न कि कुनै ५९ जनाको घेराभित्रको वन्दक जीवन भित्र । के यति मात्र भनेको थिए, झल्यास व्युझिएछु । म कहा कतारको मैदारको मरो मित्रको कोठामा निदारहेको कहा प्रचण्ड अमेरिकाको कुनै शहरमा श्रीमतीको उपचारको शिलशिलामा अमेरिकामा विवादित रुपमा चित्रित हुदै रहेको अवस्था । किन देखिनुभयो, प्रचण्ड मेरो सपनिमा तर पनि जहा देखे, जसरी देखे जुन अवस्थामा , त्यो देख्न नेपाल पर्खिरहेको छ ।

चन्द्र कान्त पण्डित
पोखरा लेखनाथ –३२ , कास्की, नेपाल

People's reaction to the public bus in Qatar

18 March 2019

First time impressed listening how people raised voice for the sake of public properties and health awareness

It was the matter of 17 March 2019 that I felt how aware people are and raise voice for the sake of public properties and public health too. I am first time impressed seeing how people love the public properties and how aware people are. It was the matter of public bus travelling in Qatar. Coincidentally the bus in which I was travelling to head to my destination to Muaither from Doha was driven by my a young neighbor whom I have not known before. While talking each other we felt if we were in our yard. After 50 minutes driving two young passengers with black complexion, didn't know about their nationalities complained to the driver that a guy was spitting inside the bus. It's a public bus. They said proudly and they compelled the driver to see what the man was doing. No one is allowed to spite inside and outside. They said. They were furious. First I felt how arrogant they were. Why they raised voice very forcefully why not in humility. They could complain in a low voice but with big sound.

I was stunned by their speech. The young guy who spit there was speechless and said nothing. When they got down from the bus, I talked to the passenger who was from Sudan about them. What about issue they raised was really genuine and rational but their presentation was wrong. They could complain it in a sweet tone. My surprising is that they feel proud travelling on a public bus and it's their duty to save it too. The revolution is fostering everywhere in the world. During the time of revolution, people destroy infrastructure, vehicles and others is regrettable. Raising voice of the voiceless and for the sake of nation and its people is a holy job. But the holy can be holy if it respects all. The greatest and respectful revolution in the human society is to be peaceful. To make it peaceful, avoiding or boycotting the regulation that is pervasive in every corner but the government may in its favour and it may be harming to the general public. Everyone should have strength to complain if it is done by a general people or by the government. The government of each nation is the assistant of the people but not the master. What public command them, they should perform. Instead of respecting to the general people if they feel they are masters of people, every citizen has to raise voice against them as two passengers raised the issue of spitting in the bus. His spitting might not affect to them it's because they were living in different row and behind him .They could be silent but they didn't. They felt that if the man was spitting over them its because it was a public property and must be saved and respected by all.

Travelling on a public bus is very wonderful here in Qatar. If anyone travels in a taxi, his/her journey can be faster but he/she cannot see the sights around but if travelling by bus is relaxing and can see the scene around. The passenger should have smart card. It is prepaid service for travelling. Travelling without smart card is offensive. Everyone can get it if he pays QR 30. The bus reaches every stand and never stops at the place where there is no stand. They leave and arrive in time. It seems everything is working smoothly. The one who is in the habit of having Surti should be aware of it it's because they are in the habit of spitting time and again is offensive. How great awareness is here for the sake of public properties.