नेपालमा नेपाली चाहिएको छ ।

19 June 2019
नेपालमा नेपाली चाहिएको छ ।

नेपाल आफैमा सम्पन्न तर नेताद्वारा प्रत्याडित देशको रुपमा बदनामी भैरहेको छ । कुनै पनि देश सन्चालन गर्नको लागि दक्ष जनशक्ति , माटो , स्वच्छ हावा, पानी र दुरदर्शिताले भरिएको योजना चाहिन्छ । नेपालमा राजनैतिक दलहरू जन्मिए, विकसित भए राजनैतिक परिवर्तन गराए सोझासाझालााई सपना देखाउन सफल भए अन्तमा अाफु सफल भए करिव करिव नेपाल र नेपालीलाई असफल वनाए। हिजो राणाको समयमा वेलायतलाई सहयोग गर्ने देश अाज जन्मने वित्तिकैको शिशुको शिरमा राष्ट्रिय रु ३०००० भन्दा माथिको ऋण बोकाउन सफल भएका छन।नेपालको यो दुरदशा हुनुमा कसको हात रह्यो त?

जो नेतृत्वमा रह्यो उहीँ नै यसका दोशी पात्रहरु हुन। सपना दे्ख्नु र देखाउनु नेतृत्वको कर्तव्य हो। नेताले नेपालीलाई सपना देखाउदै गर्दा आफुसत्तामा पुगेपछि गर्नसक्ने योजनाको सपना देखाउन सक्नुपर्छ । हिजोका सत्ताधारी र आफुसत्तामा पुग्दाको अन्तर देखाउन सक्नुपर्छ । हिजो राजा र राणा सामान्ती थिए भन्दै गर्दा हिजो नेताको पछि लागेर हिड्ने कार्यकर्ता आज आफ्नो नेता शाषक भैरहदा हिजो जे थियो आज त्यही छ, परिवर्तन कहाँ छ? केवल व्यक्ति परिवर्तन भयो तर प्रवृती परिवर्तन हुन सकेन। आज ५९ जना सुरक्षाको घेराभित्र हिड्ने प्रचण्डलाई हिजोको राजा, राणा र अन्य कोही सामान्ति जहानिया र निरकुँष थिए भनेर उनलाई हेरेर कसरी बुझ्ने। के सवै सत्ताधारीहरु सामान्ति , निरकुँष र जहानिया हुन त ? बलिदान सोझो नवुझेको व्यक्ति गर्छ तर त्यसको उपभोग नेता गर्छन। आन्दोलनमा अपवादलाई छोडेर नेता मर्दैन वरु सडकमा हिडिरहेका वटुवाको सत्ताको गोलीबाट अन्त्य हुन्छ शहिद वन्छ, आन्दोलन एक अर्थमा सफल हुन्छ तर कथा पुरानै दोहरिन्छ किन। हिजोको राजा र अहिलेको राष्ट्रपति विचको फरक के? हिजोको राणा प्रधानमन्त्री र अहिलेको गणतन्त्रको प्रधानमन्त्री विचको फरक के? राजा र राणा जहानिया थिए कटु सत्य हो। हिजोका वहुदलवादि र अहिलेका गणतन्त्रवादीले जहानिया नभएको प्रमाणित गर्न सक्छन त ? के यीनका विचारहरु अफिम होइनन् त? किन झुक्याए नेपालीलाई।

यी सवै सवालको सरल उत्तर छ किनकि नेपालमा करिव करिव नेपाली नै छैन । प्राय सवै दलका कार्यकर्ता र सदस्य बनेका छन। एक राजनैनिक दलको कार्यकर्ताले आफू मानव भएको विर्सदो रहेछ, दलको नाममा आफुलाई सि्त्तैमा बिक्रि गर्दो रहेछ किनकि उ आप्नो दलको सपथ खाएको छ तर नेपाल र नेपालीको लागि हैन किन? किनकि उ सित्तैमा वेचिएको छ। अहिले करिव सुक्ष्म्य रुपमा अध्ययन गर्ने हो भने नेपालमा राजनैतिक दलको अस्तित्व समाप्त भैसकेको छ। राजनैतिक दलहरु नेताका स्वार्थ सिद्दिका सादन भएका छन देशको निकास दिनसक्ने साध्य बन्न सकेका छैनन। यो गएको स्थानीय , प्रान्तीय र संघिय चुनावले वताइसकेको छ। कमसेकम हिजो आफुलाई मतदान गरि त्यो स्थानमा पुर्याइदिने र्प्रति त कृतज्ञ ५ वर्षको लागि त हुनुपर्ने हो नि , ५ हप्ता पनि टिकेन। अनि कसरी भन्ने त नेपालमा दल छन भनेर। ठिक त्यसरी नै दलहरू फुट्ने र जुट्ने कार्य भैरहेको छ तर के का लागि? दलको कुरा दुई जना नेता देशको बागडोर समाल्नको लागि रे? के अरु छैनन? एकै जना व्यक्ति बारम्बार प्रधानमन्त्री बनिदिने। दल भएपछि त अरुलाई पनि दिनुपर्छ नि तर के गर्नु -- मै खाउ मै लाउ सुख सयल मै गरु--- भावना मात्र छ यत्रतत्र नेतृत्वमा । अनि बन्छ त नेपाल ?

गर्ने के त ?

राजनैतिक दलहरु आफ्नो सदस्यता कति छ भन्नेतर्फ लाग्नुपर्दैन। वस यति मात्रै खोजे पुग्छ कि हिजोका शाषक कसरी सामान्ति, जहानिया र निरकुंष भए। ती दल सत्तामा पुगेपछि हिजो आफुले लाएका आरोपको गन्ध आउनुभएन। यसको लागि अध्ययनको आवश्यकता पर्छ। बाँस आचरणमा परिवर्तन गरे पुग्छ। योग्य व्यक्तिलाई आवश्यक ठाउमा प्रतिस्पर्धामा अव्वल ठहरिएकोलाई स्थान दिए पुग्छ। प्रतिस्पर्धिलाई अन्तरवोध होस कि उ आफ्नो प्रतिस्पर्धी भन्दा कमजोर रहेछ भनेर। आरक्षणले निस्चित समुदायका मानिसलाई मानिस भन्दा तल राख्यो। हेपिएको पात्रको रुपमा। यस्तो अमानविय आरक्षण बन्द गर्न लगाउ तर उसलाई शिक्षा दिलाई सक्षम वनाउ अनि उसले जसरी पानीले आफ्नो बाटो कोर्छ नि ठिक त्यसरी नै उसले आफ्नो गन्तव्यको निर्क्योल गर्दछ।

सवैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुरा नेपालीलाई दिइएको शिक्षा कहाँ र कसरी उपयोगि भएको छ। यसको खोजी गर्नु आवश्यक छ। केही अपवादलाई छोडेर नेपालका विस्वविद्यालयहरु शेैक्षिक वेरोजगार उत्पादन गर्ने उद्योगको रुपमा विकसित भएका छन। विस्वविद्यालयले अध्यापन गराउनु भन्दा पहिले सोच्नुपर्यो यो उत्पादन कहाँ र कसरी जिवन उपयोगी हुनसक्छ भनेर। यी दिक्षित पात्रहरुलाई रोजगार उन्मुख भन्दा रोजगार सिर्जना गर्न सक्ने पात्रको रुपमा दिक्षित गराउन सक्नु पर्छ। ढिला, सुस्तिको अन्त्य असल मानविय आचरणले भरिपुर्ण पात्रको रुपमा दिक्षित गराउन सक्नुपर्छ। कसरी यी पात्रले भोलिको नेपाललाई सुन्दर वनाउन सक्छन। त्यता आँखा लगाउन पर्यो नेपालको शिक्षाले।